Oorlog aan de oorlog

OLYMPUS DIGITAL CAMERANoordelijk Irak. Of Zuid-Koerdistan. Er zijn regelmatig bomaanslagen. Al zijn steden zoals Erbil, Suleymania toch wel veilig. In Kirkuk wordt gevochten tegen Daesh. Mossul is nog in handen van de fascistische terreurbende. De frontlijn is een zone waar strijdkrachten elkaar bespieden op een afstand van 2-3 km.

In de soenitische dorpen krijgt Daesh het steeds moeilijker. Hun terreurbewind neutraliseert oppositie maar ontneemt hen ook de nodige steun. Het is geweten dat de westerse Jihadi’s kanonnenvlees zijn voor een ‘Kalifaat’ dat steunt op militaire kaders van het voormalig regime van Saddam Hussein. Families die altijd hun privilegies ontleenden aan hun militaire positie binnen de Baath partij hebben het geweer van schouder veranderd. Ze hebben zich gelieerd met Aboubaker Al Baghdadi, de mystieke fanatiekeling die het Kalifaat heeft uitgeroepen. Al Baghdadi zag een kans om Al Qaeda voorbij te steken door terrorisme te verbinden met de strijd voor een territorium, Kalifaat of ISIS (ofte de Islamitische Staat van Irak en Syrië) genaamd. Daesh of het zogenaamd Kalifaat strekt zich vandaag over een zeer groot gebied uit, van Syrië tot in Irak.

Iraaks Koerdistan geniet een relatieve autonomie. Het beschikt over olievelden en geniet van de inkomsten van de olie-export. Een feodale structuur van clans concentreert alle macht en kan aldus inkomsten naar zich toetrekken. De KPD van Barzani is te vergelijken met een NVA waarbij een De Wever familie alle touwtjes in handen heeft. Daarnaast is er de PUK van Talabani, te vergelijken met de Volksunie van weleer. Iets patriotischer ook meer sociaal voelend. Elk gebied wordt door één van beide fracties gecontroleerd. Maar de sociale ongelijkheid is fenomenaal. En de daling van de olieprijzen maken de kruimels die van de tafel vallen zeldzaam. Onrust groeit. De PKK heeft ook in Irak een politiek beweging geïnspireerd, de PCDK (Partij voor de democratische maatschappij van Koerdistan). Deze is niet enkel actief in de volkswijken en op het platteland maar ook onder de 1,2 miljoen vluchtelingen die erbij gekomen zijn in Iraaks Koerdistan.

OLYMPUS DIGITAL CAMERADe traditionele clans verliezen hun aanhang, zijn steeds minder geloofwaardig in de ogen van velen mensen. De PUK van Talabani koos voor samenwerking met de politieke stroming van Ocalan. You better join them if you can’t beat them… Het opzetten van autonoom bestuur in Rojava en het redden van tienduizenden Yezidis die zich verschuild hadden op de Sinjar berg heeft de PKK enorm veel geloofwaardigheid opgeleverd. Zij doen het, zij kunnen het. Net zoals Moslimbroeders in Egypte op de eerste lijn staan wanneer het erop aankomt van mensen in nood te helpen staan de militanten van de PKK vooraan als het erop aankomt volk te beschermen of vluchtelingen te bevoorraden. Deze militanten boezemen vertrouwen in, zijn staalhard en waterdicht voor corruptie. Kortom, voorbeeldig op alle vlakken. De vooraanstaande plaats van de vrouw spreekt tot de verbeelding. Vrouwen die in traditionele structuren opgesloten, zitten verlangen naar vrijheid en ‘zelfbeschikking’. Zij verlaten hun families en gaan ook de bergen in. Ook hun broers kiezen voor dezelfde horizon. The wind of change is nog maar een lichte bries maar er is meer op til. Elke militant, elke sympathisant kan het voelen in zijn omgeving. De tegen-hegemonie wordt elke dag sterker.

In Iraaks Koerdistan begrijp je waarom het Rojava-model een bedreiging vormt. En dan begrijp je ook waarom sommigen in het Westen Bachar El-Assad terug aan tafel willen. Niet Daesh gaat de volksmassa’s mobiliseren, wel Rojava en de ideeën van pluri-etnisch seculier democratisch zelfbestuur.

We drinken een biertje met de rood-groen-gele sjaaltjes aan. Did you go to Kandil? Yes. Een jonge uitbater van een redelijk sjiek café maakt het ons duidelijk in zijn woorden: ‘These are the colors of our future. The habits of Islam do not fit us’. It can be good for Saoudi Arabia but not here. With all my respect to beliefs of any kind, religious or not, people should have the right to decide how they live. If we want to dance with women we should have that right. All men and women want to have the freedom to organise their life. This is also a collective aim. In Rojava, there is war but they succeeded to organise elections in several towns! More than half of the people went to vote!”

Wat denk je van socialisme? Onze manager antwoordt: waarom zouden we voor eens en altijd in een kapitalistisch systeem moeten leven? Mensen moeten kunnen kiezen hoe ze de maatschappij inrichten…

We verblijven dichtbij de grens van Rojava. Gaat de overstap ditmaal wel lukken? Blijven proberen is de boodschap. We worden ontvangen door een familie. Alle jonge Koerden spreken hier Nederlands, Engels of Duits Er is geen vertaling meer nodig. Welat is op 16 vertrokken naar Nederland, heeft in België gewoond. “Ik ben vertrokken omdat ik mijn leven wou inrichten. Hier was niets mogelijk. Niets. Noch in mijn gezin noch in de maatschappij was er een keuze mogelijk. Vandaag is het omgekeerde waar. Europa is in crisis en alles zit moervast. Hier is alles in beweging.”

Op de muur hangt een portret van Barzani. Nochtans is de familie verdeeld over verschillende fracties. Vijftien jaar gelden, toen de KDP milities oorlog voerden tegen de PKK hebben schoonbroer en schoonvader elkaar bevochten. Vandaag hebben ze zich verzoend. Ze zijn de bergen ingetrokken naar de plekken waar er gevochten werd. ‘Hier heb ik op jouw geschoten. Het spijt me’. Twee kilometer verder zegt zijn schoonbroer hetzelfde: ‘Hier heb ik ook op jouw geschoten. Vergeef me’.

Het alternatief op de feodale heerschappij die zich de vleugels van het imperialisme kan gedijen heet ook Rojava. Het alternatief op het barbaars model van Daesh heet Rojava. De kracht van de verandering draagt ook de naam van Rojava.

One thought on “Oorlog aan de oorlog

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s